Rozpoczyna się drugi, wiosenno-letni etap projektu „Pomiar emisji pyłu drogowego – technika bezpośredniego próbkowania”, realizowanego na terenie Warszawy przez Krajowy Ośrodek Bilansowania i Zarządzania Emisjami IOŚ-PIB. Eksperci pod kierunkiem dr inż. Anahity Sattari na podstawie pomiarów opracowują metodyki umożliwiające ilościową ocenę emisji pyłów niezwiązanych ze spalaniem. Pomiary obejmują emisje z niewydechowych źródeł: hamulców, opon, a przede wszystkim z unosu pyłu z nawierzchni.
Pierwszy etap badań prowadzonych od października 2025 r. do lutego 2026 r. obejmował pięć kampanii pomiarowych realizowanych w zimowych warunkach miejskich. Unikatowe mobilne laboratorium wyposażono w czujniki PM10 umieszczone tuż przy kołach pojazdu oraz w instrument referencyjny na dachu (3,2 m), dzięki czemu możliwe było rejestrowanie krótkotrwałych i dynamicznych wzrostów stężeń PM10 powstających wyłącznie w wyniku unosu wtórnego pyłu drogowego. Analiza zebranych danych umożliwiła identyfikację rzeczywistych epizodów resuspensji pyłu oraz wstępne oszacowanie wskaźników emisyjnych PM10.
– Emisje spalin z samochodów osobowych spadły dzięki normom Euro 6 i powszechnemu stosowaniu filtrów cząstek stałych, podczas gdy resuspensja pyłu drogowego (30-70% PM10 w miastach) pozostaje nieuregulowana. Wraz z poprawą jakości spalin udział niewydechowych źródeł procentowo rośnie – tłumaczy kierownik projektu dr inż. Anahita Sattari.
PM10 mogą utrzymywać się w atmosferze nawet do kilku godzin, a w sprzyjających warunkach (niski opad, słaby wiatr) do jednego dnia. Sedymentacja grawitacyjna dla PM10 jest szybsza niż dla PM2.5, który może opadać kilka dni, a nawet tygodni.
Szczególnie narażone na emisje z unosu wtórnego są osoby z chorobami oddechowymi. – PM10 osadza się w oskrzelowych i górnych drogach oddechowych, powodując zapalenia, podrażnienia i zmniejszoną czynność płuc. Zarówno krótkoterminowa, jak i długoterminowa ekspozycja nasila astmę, przewlekłą obturacyjną chorobę płuc, zwiększa ryzyko infekcji i hospitalizacji – dodaje dr inż. Anahita Sattari.
Ostateczne wyniki posłużą do wyznaczenia wskaźników emisyjnych stosowanych w metodykach obliczania emisji transportowych w Centralnej Bazie Emisyjnej.
Projekt jest realizowany w ramach zadania finansowanego z subwencji MNiSW.